Kính gửi: Quý Ông/Bà.

Vấn đề quý Ông/Bà hỏi, Công an thành phố Huế đã chỉ đạo Phòng Cảnh sát giao thông kiểm tra và xin trả lời như sau:

Việc tại vị trí dừng, đỗ xe không có biển báo “Cấm dừng xe và đỗ xe” hoặc “Cấm đỗ xe” chưa phải là căn cứ duy nhất để khẳng định phương tiện không vi phạm. Để xác định hành vi vi phạm phải căn cứ vào vị trí cụ thể, cách thức dừng, đỗ hoặc để xe, hệ thống báo hiệu đường bộ, tình trạng cản trở giao thông và quy định quản lý lòng đường, vỉa hè tại khu vực đó.

Đối với trường hợp quý Ông/Bà hỏi là đỗ xe mô tô sát lề đường để vào quán, cần phân biệt như sau:

“Dừng xe” là trạng thái phương tiện đứng yên tạm thời trong khoảng thời gian cần thiết để cho người lên, xuống xe, xếp dỡ hàng hóa, kiểm tra kỹ thuật hoặc thực hiện hoạt động khác; người điều khiển không được rời khỏi vị trí lái, trừ trường hợp thực hiện biện pháp an toàn cần thiết.

“Đỗ xe” là trạng thái phương tiện đứng yên không giới hạn thời gian. Trường hợp người điều khiển dựng xe, rời khỏi phương tiện và đi vào quán thì về bản chất phương tiện đang được đỗ hoặc để tại vị trí đó, không còn là dừng xe tạm thời.

Trên đường phố, pháp luật không cấm tuyệt đối việc đỗ xe dưới lòng đường. Người điều khiển phương tiện được dừng, đỗ sát theo lề đường hoặc vỉa hè phía bên phải theo chiều đi của mình; bánh xe gần nhất không được cách xa lề đường, vỉa hè quá 0,25 mét, đồng thời không được gây cản trở hoặc nguy hiểm cho người và phương tiện tham gia giao thông.

Như vậy, trường hợp xe mô tô được dựng sát lề đường phía bên phải theo chiều đi, đúng chiều lưu thông, không nằm tại vị trí pháp luật cấm dừng, đỗ, không có biển báo hoặc vạch kẻ đường cấm, không che khuất báo hiệu đường bộ, không chắn lối ra vào, không chiếm phần đường gây cản trở hoặc nguy hiểm thì chưa có căn cứ xác định là vi phạm chỉ vì xe được đặt dưới lòng đường.

Ngược lại, phương tiện có thể bị xử lý nếu đỗ hoặc để xe tại một trong các trường hợp như: bên trái đường một chiều; tại nơi đường giao nhau hoặc trong phạm vi 05 mét tính từ mép đường giao nhau; trên phần đường dành cho người đi bộ qua đường; trước cổng hoặc trong phạm vi 05 mét hai bên cổng có đường cho xe ra vào; che khuất biển báo, đèn tín hiệu; tại nơi có biển cấm; đỗ xe không sát lề đường; đỗ xe gây cản trở giao thông hoặc đỗ, để xe ở lòng đường, vỉa hè trái quy định.

Việc đỗ xe vào thời điểm ít phương tiện hoặc thực tế chưa gây ùn tắc không đương nhiên loại trừ vi phạm. Nếu vị trí đó thuộc nơi cấm dừng, đỗ hoặc cách thức để xe không đúng quy định thì vẫn có thể bị xử lý.

Theo điểm d khoản 2 Điều 7 Nghị định số 168/2024/NĐ-CP, người điều khiển xe mô tô, xe gắn máy thực hiện hành vi “dừng xe, đỗ xe ở lòng đường gây cản trở giao thông; đỗ, để xe ở lòng đường, vỉa hè trái phép” bị phạt tiền từ 400.000 đồng đến 600.000 đồng. Về thẩm quyền xử lý, không chỉ lực lượng Cảnh sát giao thông mới có thẩm quyền. Tùy theo phạm vi nhiệm vụ, địa bàn, hành vi vi phạm và thẩm quyền của từng chức danh, việc kiểm tra, lập biên bản hoặc xử phạt có thể được thực hiện bởi:

• Lực lượng Cảnh sát giao thông;

• Cảnh sát trật tự, Cảnh sát phản ứng nhanh, Cảnh sát cơ động, Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ được giao;

• Công an cấp xã, phường và người có thẩm quyền thuộc Công an nhân dân;

• Chủ tịch Ủy ban nhân dân các cấp theo thẩm quyền xử phạt được pháp luật quy định.

Do đó, việc cho rằng chỉ Cảnh sát giao thông mới được xử phạt hành vi đỗ, để xe mô tô trái phép dưới lòng đường là chưa đầy đủ.

Đối với việc tạm giữ phương tiện, hành vi đỗ hoặc để xe trái phép không đồng nghĩa với việc phương tiện đương nhiên bị tạm giữ.

Việc tạm giữ chỉ được thực hiện khi có căn cứ và thuộc trường hợp cần thiết theo pháp luật về xử lý vi phạm hành chính, chẳng hạn để ngăn chặn ngay hành vi vi phạm, xác minh tình tiết làm căn cứ ra quyết định xử phạt hoặc bảo đảm thi hành quyết định xử phạt.

Trường hợp xe đỗ gây cản trở, ùn tắc hoặc nguy cơ tai nạn, cơ quan có thẩm quyền còn có thể yêu cầu di chuyển hoặc tổ chức di chuyển phương tiện theo quy định.

Do quý Ông/Bà chưa cung cấp địa điểm cụ thể, hình ảnh hiện trường và cách thức dựng xe nên Phòng Cảnh sát giao thông chưa thể kết luận trường hợp nêu trên có vi phạm hay không. Quý Ông/Bà có thể cung cấp rõ tên tuyến đường, số nhà, hướng đỗ xe và hình ảnh toàn cảnh vị trí để cơ quan chức năng kiểm tra, trả lời cụ thể.

Chân thành cảm ơn quý Ông/Bà.

Trân trọng!